Twee maatsystemen door elkaar
Moderne posters volgen de A-reeks: A2 is 42 bij 59,4 centimeter, A1 is 59,4 bij 84,1 en A0 is 84,1 bij 118,9. Daar zijn overal lijsten voor te krijgen.
Oude affiches houden zich daar niet aan. Europese reisaffiches zitten vaak rond 62 bij 100 centimeter, Franse filmaffiches op 60 bij 80 of 120 bij 160, en de Amerikaanse one-sheet is ongeveer 69 bij 104. Meet daarom altijd voordat u een lijst bestelt: het scheelt telkens net die paar centimeter waardoor een standaardmaat niet werkt.
Hoe hoog hangt het
De vuistregel uit musea is het midden van het werk op ongeveer 145 tot 150 centimeter boven de vloer, ooghoogte voor de gemiddelde staande bezoeker. Thuis hangt bijna iedereen te hoog, omdat we geneigd zijn vanaf het plafond te denken.
Boven een bank of dressoir geldt iets anders: houd ongeveer twintig tot dertig centimeter tussen de bovenkant van het meubel en de onderkant van de lijst, zodat het één geheel wordt. Hangt u een reeks, houd dan vijf tot acht centimeter tussen de lijsten en lijn ze uit op hun horizontale midden, niet op hun bovenkant.
Passe-partout: niet decoratie maar afstand
Een passe-partout ziet er rustig uit, maar de eigenlijke functie is dat het papier het glas niet raakt. Bij direct contact kan de inkt aan het glas vastkleven en trekt condens in het vel.
Gebruik karton dat zuurvrij is en dat door en door dezelfde kleur heeft; bij goedkoop karton verkleurt de snijkant binnen enkele jaren bruin en tekent zich een bruine rand af op de poster zelf. Voor grote affiches die niet in een passe-partout passen, doet een smal afstandslijstje in de sponning hetzelfde werk.
De lijst zelf
Voor affiches werkt een smalle lijst bijna altijd beter dan een brede: het beeld is al druk genoeg. Zwart, naturel hout of aluminium houden de aandacht bij de poster; een gouden barok lijst rondom art deco levert twee stijlen die elkaar tegenwerken.
Kijk bij grote maten naar het gewicht. Vanaf ongeveer 70 bij 100 centimeter is glas zwaar en kwetsbaar; acrylaat weegt de helft en breekt niet, maar krast makkelijker en trekt stof aan door statische lading. In een gang met kinderen of in een trappenhuis is dat toch de betere keus.
Nooit met tape
Plak een poster niet vast met plakband, fotoplakkers of lijm. Alles wat kleeft, vergeelt en trekt in het papier, en het is achteraf vrijwel niet meer te verwijderen zonder schade.
De vakmatige oplossing zijn twee scharniertjes van Japans papier aan de bovenkant, gezet met tarwezetmeelpasta, zodat het vel vrij kan hangen en met vocht kan meebewegen. Wilt u het eenvoudiger houden, gebruik dan hoekjes van zuurvrij papier waar de poster in rust — dan zit er helemaal niets aan vast.